PURMEREND – Sinds de invoering van de focusflitser is de kans om betrapt te worden met een mobiele telefoon in de hand aanzienlijk groter geworden. De camera’s zijn speciaal ontwikkeld om bestuurders te betrappen die tijdens het rijden een telefoon of ander elektronisch apparaat vasthouden. Volgens de cijfers van het CJIB werden in 2025 alleen al in Noord-Holland 14.617 bekeuringen uitgeschreven via deze nieuwe vorm van handhaving. Dat betekent dat iedere dag tientallen automobilisten op de bon werden geslingerd. De vraag is inmiddels niet meer of de focusflitser werkt, maar vooral wat het werkelijke doel ervan is.
Ook Purmerend ontsnapt niet aan deze ontwikkeling. Op de Laan der Continenten, ter hoogte van de Oasestraat, registreerde de focusflitser vorig jaar 689 overtredingen. Daarmee behoort de stad zeker niet tot de grootste overtreders, maar het aantal laat wel zien dat veel bestuurders de verleiding van hun mobiele telefoon moeilijk kunnen weerstaan. Een kort berichtje lezen, een telefoontje aannemen of even de navigatie controleren lijkt onschuldig, maar kan ernstige gevolgen hebben. De overheid wijst er terecht op dat enkele seconden afleiding voldoende zijn om een ongeval te veroorzaken. Dat argument zal vrijwel niemand betwisten.
Toch roept deze vorm van handhaving ook vragen op. De focusflitser kijkt uitsluitend naar bestuurders die een apparaat in de hand hebben. Andere vormen van afleiding blijven grotendeels buiten beeld. Een bestuurder die minutenlang naar een groot infotainmentscherm in de auto kijkt, een ingewikkeld menu doorloopt of de navigatie bedient, wordt door de camera meestal niet geregistreerd. Terwijl ook die bestuurder op dat moment nauwelijks aandacht heeft voor het verkeer. Dat maakt de discussie over verkeersveiligheid minder zwart-wit dan soms wordt voorgesteld.
Financieel gezien zijn de cijfers indrukwekkend. Alleen de focusflitsers in Noord-Holland waren in 2025 goed voor ruim 14.600 boetes. Bij een boetebedrag van enkele honderden euro’s loopt de totale opbrengst al snel op tot meer dan zes miljoen euro. Landelijk werden zelfs ruim 248.000 boetes opgelegd voor het vasthouden van een mobiel elektronisch apparaat. Een aanzienlijk deel daarvan kwam voor rekening van de focusflitsers. Daarmee is deze vorm van handhaving uitgegroeid tot een belangrijk onderdeel van de verkeerscontroles in Nederland.
Voorstanders wijzen erop dat juist de hoge pakkans bestuurders dwingt hun gedrag aan te passen. Zij vergelijken de focusflitser met de bekende snelheidscamera’s. Niemand vindt een snelheidsovertreding prettig voor de portemonnee, maar de aanwezigheid van flitspalen zorgt er wel voor dat automobilisten vaker hun snelheid aanpassen. Vanuit dat oogpunt zou ook de focusflitser een preventieve werking hebben. Wanneer bestuurders weten dat zij op elk moment gecontroleerd kunnen worden, zullen zij hun telefoon eerder laten liggen. Dat is uiteindelijk precies wat de overheid wil bereiken.
Tegenstanders kijken echter met een andere bril naar dezelfde cijfers. Zij vragen zich af waarom de overheid vooral investeert in systemen die geld opleveren, terwijl andere oorzaken van verkeersongevallen minder intensief worden aangepakt. Moderne auto’s beschikken tegenwoordig over steeds grotere beeldschermen waarop vrijwel alle functies worden bediend. Die schermen kunnen minstens zoveel afleiding veroorzaken als een mobiele telefoon. Toch bestaat daarvoor nauwelijks automatische handhaving. Daardoor ontstaat bij sommige automobilisten het gevoel dat niet iedere vorm van afleiding gelijk wordt behandeld.
De discussie zal de komende jaren waarschijnlijk alleen maar verder toenemen. Auto’s worden steeds digitaler en bestuurders krijgen steeds meer informatie aangeboden tijdens het rijden. De grens tussen een mobiele telefoon, een ingebouwd scherm en spraakbediening vervaagt steeds verder. Dat vraagt mogelijk ook om een bredere discussie over wat veilig rijgedrag precies inhoudt. Verkeersveiligheid is immers meer dan alleen het vasthouden van een telefoon.
Eén conclusie lijkt in ieder geval gerechtvaardigd. De focusflitser heeft bewezen dat hij overtreders weet op te sporen en de pakkans aanzienlijk vergroot. Tegelijkertijd laten de cijfers zien dat deze vorm van handhaving jaarlijks miljoenen euro’s aan boete-inkomsten oplevert. Dat maakt het begrijpelijk dat sommige inwoners zich afvragen waar de nadruk precies ligt: op het verbeteren van de verkeersveiligheid of op het innen van boetes. Die vraag verdient een open en eerlijke maatschappelijke discussie, want uiteindelijk hebben zowel de overheid als de weggebruiker hetzelfde belang: veilige wegen voor iedereen.
Hoe kijkt u hier tegenaan?
Heeft u vragen of een andere visie op dit onderwerp? Laat een reactie achter.
