PURMEREND – Het is zover, ze komen ons halen. Dacht onze verslaggever.
Aan de hemel voltrok zich een prachtig schouwspel. Witte strepen in de lucht. Dit gebeurt er écht boven uw hoofd. Dacht uw verslaggever vanmorgen, starend naar een strakblauwe lucht waarin witte lijnen zich kriskras een weg baanden. Alsof iemand haastig aantekeningen maakte op het firmament.
Wie goed kijkt, ziet ze overal. Lange witte strepen achter vliegtuigen, soms strak en dun, soms uitwaaierend tot een melkachtige sluier. Voor sommigen reden tot argwaan, voor anderen simpelweg een mooi gezicht. Maar wat zien we nu eigenlijk?
Passagiersvliegtuigen vliegen op ongeveer tien kilometer hoogte. Daar heerst een temperatuur van soms wel min 60 graden Celsius. In die ijzige lucht stoten vliegtuigen hun uitlaatgassen uit, afkomstig van de verbranding van kerosine, een mengsel van koolwaterstoffen. Bij die verbranding ontstaat onder andere waterdamp. En juist die waterdamp speelt de hoofdrol in dit verhaal.
Zodra de warme waterdamp in aanraking komt met de extreem koude lucht, gebeurt er iets bijzonders. De damp condenseert en bevriest vrijwel direct tot kleine ijskristallen. En dat is precies wat u ziet: geen rook, geen geheimzinnige stoffen, maar een spoor van bevroren waterdruppeltjes. In de wetenschap noemen we dit condensatiesporen, of contrails.
Afhankelijk van de omstandigheden verdwijnen deze strepen snel, of blijven ze juist hangen en groeien ze uit tot dunne wolken. Hier wordt het interessant voor de oplettende kijker. Blijven de strepen lang zichtbaar en waaieren ze uit? Dan is de lucht op grote hoogte vochtig. Dat kan een teken zijn dat het weer gaat omslaan, bijvoorbeeld met regen in aantocht.
Verdwijnen ze snel? Dan is de lucht droger en blijft het vaak stabiel en helder. U kijkt dus niet alleen naar vliegtuigen, maar eigenlijk ook naar een voorproefje van het weer.
Geen paniek
Het idee dat deze strepen iets anders zouden zijn dan water en natuurkunde duikt regelmatig op. Toch is daar geen enkel wetenschappelijk bewijs voor. Alles wat u ziet, is goed verklaarbaar met bekende processen uit de natuurkunde en scheikunde.
Wat overblijft, is een bijzonder en soms zelfs schilderachtig fenomeen aan de hemel. Dus de volgende keer dat u omhoog kijkt en de lucht vol lijnen ziet, weet u het: geen reden tot zorg. Hooguit een stille aanwijzing dat er iets verandert, daarboven, waar het ijskoud is en vliegtuigen hun sporen trekken.
En dat uw verslaggever zich, heel even maar, liet meeslepen door de verbeelding.
Reagren? >>> Redactie@Brocamedia.nl