OPINIE – Tarik was zo’n vent die je niet meteen doorhad, maar die er wel altijd was.
Op het eerste gezicht: brede lach, snelle bek, altijd een geintje klaar. Zo’n collega die al roept dat je te laat bent als je dertig minuten te vroeg binnenkomt.
“Je bent weer laat, man.”
Dat zei hij tegen Teun, zijn vaste maat. Altijd. Al stond hij er al voordat de schoonmaker het licht had aangedaan.
Maar achter die grijns zat meer houtwerk dan je aan de buitenkant zag. En geloof mij, als timmerman weet je: de mooiste balken hebben vaak de meeste nerven.
Turks
Tarik kwam uit een Turks gezin. Zijn ouders waren ooit naar Nederland gekomen omdat ze hoopten dat het hier beter zou zijn. Rustiger vooral. Ze waren christenen, en dat was in hun oude omgeving niet altijd handig. Dan kun je zeggen: ach, geloof is privé. Maar dat zeggen meestal mensen die nooit hebben hoeven opletten, wat ze hardop zeggen.
Zijn vader pakte alles aan. Magazijn, schoonmaak, sjouwen, ploeteren. Zijn moeder werkte zich eveneens krom. Eerst ergens achter de schermen, later in de zorg. Geen grote verhalen. Geen slachtofferkaart. Gewoon doen wat nodig was. Dat soort mensen bouwt een land op terwijl anderen in talkshows zitten te roeptoeteren dat het allemaal misgaat.
Werelden
Tarik groeide op tussen werelden. Thuis Turks. Buiten Nederlands. In de kerk soms “die jongen uit Turkije”. Op straat “die Turk”. En bij sommige slimmeriken natuurlijk meteen de vraag of hij wel varkensvlees mocht eten.
Tarik had daar zijn antwoord op.
“Jawel hoor. Alleen niet als jij het bakt.”
Kijk, daar hou ik van. Niet meteen met de moker erop, maar wel even de spijker recht in het hout slaan.
Hij leerde jong dat mensen graag vakjes maken om iemand te kunnen plaatsen. Turk. Christen. Nederlander. Buitenlander. Agent. Smeris. Hond. Alles moet blijkbaar in een laatje. Alsof de gemiddelde mens een Ikea-kast is met een ontbrekend schroefje.
Politie
Toen Tarik zei dat hij bij de politie wilde, keek zijn moeder alsof hij had aangekondigd dat hij vrijwillig in een wespennest ging wonen. Zijn vader zweeg. Dat was erger. Mannen die zwijgen, zeggen meestal een hoop.
“Waarom moet jij vooraan staan?” vroeg zijn moeder.
Tarik haalde zijn schouders op.
“Omdat iemand het moet doen.”
Nou, daar heb je het. Geen speech. Geen muziek eronder. Geen vlag in slow motion. Gewoon: iemand moet het doen.
Circus
Op de politieacademie begon het circus opnieuw. Niet altijd hard. Niet altijd gemeen. Soms gewoon dom. Een grapje over zijn naam. Een collega die bij iedere Turkse melding automatisch naar Tarik keek alsof hij naast agent ook wandelend woordenboek was.
Tarik zei dan rustig:
“Ik ben agent. Niet jullie culturele bijlage.”
Prachtzin. Inlijsten en boven het koffieapparaat hangen.
Met Teun klikte het. Niet omdat ze eindeloos hun gevoelens zaten uit te wisselen alsof ze in een Scandinavische dramaserie speelden. Nee, gewoon omdat ze elkaar vertrouwden. Teun keek of je je werk deed. Tarik deed zijn werk. Klaar. Meer heeft een mens soms niet nodig.
Toch zat er bij Tarik iets wat je niet zomaar zag. Hij beschermde zijn privéleven. Thuis was thuis. De straat was de straat. Op straat kreeg je genoeg bagger over je heen. Dan hoefde die modder niet ook nog onder je voordeur door te kruipen.
Iedere agent krijgt scheldwoorden naar zijn hoofd. Klootzak. Nazi. Vieze smeris. Hond. Het standaardmenu van de maatschappelijk verwarde medemens.
Maar bij Tarik kwam er soms een speciaal sausje overheen.
“Ga terug naar je eigen land.”
Dan bleef hij staan. Rustig. Professioneel. Geen spier in zijn gezicht. Maar vanbinnen gebeurde er natuurlijk wel wat.
Want welk eigen land precies?
Het land waar hij geboren was? Nederland.
Het land waar hij leerde fietsen? Nederland.
Het land waar hij belasting betaalde, zijn opleiding deed, zijn eed aflegde en ’s nachts kwam opdagen als een ander in paniek 112 belde? Ook Nederland. Zijn Nederland.
Kaaskop
Maar ja, voor sommige mensen ben je pas Nederlander als je achternaam klinkt als een kaasboerderij en je opa ooit een sloot heeft uitgegraven met een pijp in zijn rechter mondhoek.
Teun hoorde het een keer tijdens een nachtdienst. Een dronken kerel slingerde het Tarik naar zijn hoofd. Tarik bleef netjes. Netter dan de situatie verdiende, als je het mij vraagt. Maar dat is nu eenmaal het verschil tussen een agent en een idioot met een bieradem.
Later zei Teun niets. Hij reed naar een tankstation.
“Koffie?” vroeg hij.
Tarik keek hem aan.
“Jij betaalt?”
“Ja.”
“Dan neem ik ook een gevulde koek.”
Dat is mannenvriendschap, mensen. Niet dat eindeloze gepraat. Niet dat therapeutisch bloemschikken met woorden. Gewoon koffie, een gevulde koek en de stille afspraak: ik zag wat er gebeurde, Maatje.
Lucht
Tarik droeg zijn uniform niet omdat hij boven iemand wilde staan. Hij droeg het omdat hij wist hoe kwetsbaar veiligheid is. Zijn ouders hadden hem dat geleerd. Rust komt niet uit de lucht vallen. Daar moet iemand voor op straat staan en zichtbaar zijn. Ook als het regent. Ook als mensen filmen in plaats van helpen. Ook als iemand je uitscheldt terwijl jij probeert te voorkomen dat een ander onder een laken eindigt.
En dus stapte Tarik iedere dienst weer naast Teun in de auto.
Met dezelfde grijns.
Met dezelfde opmerking.
“Je bent weer laat, man.”
En Teun zuchtte dan, zoals altijd.
Maar ergens zat daar de hele waarheid in. Zolang Tarik nog grappen maakte, was hij er nog. Zolang Teun nog zuchtte, konden ze samen de straat op.
En geloof me: in een land waar steeds meer mensen hun telefoon trekken voordat ze hun fatsoen vinden, hebben we zulke mannen harder nodig dan ooit.
Reageren? Vul de onderstaande bon in. Uw identiteit blijft bij ons en is gewaarborgd.
